Keizer Napoleon

De Franse staatsman Napoleon Bonaparte (15 augustus 1769 - 5 mei 1821) wordt geboren als de Corsicaan Napoleone di Buonaparte, in een familie van bescheiden adel. Hij wordt bekend als succesvol commandant van de artillerie tijdens de Franse Revolutie (1789). Tussen 1804 en 1814 heerst hij als keizer van de Fransen onder de naam Napoleon I. In 1815 herhaalt hij dat nog eens, maar slechts 100 dagen lang.

Portret van keizer Napoleon I in kroningsgewaad 2 december 1804 Kennisbank Zilver.nl

Portret van keizer Napoleon I in kroningsgewaad, 2 december 1804, Collectie Het Rijksmuseum


Zo domineert Napoleon de wereldpolitiek meer de 10 jaar lang met zijn Napoleontische oorlogen. Op het toppunt van zijn macht beslaat het Franse rijk het merendeel van het Europese continent en Napoleon wordt hierdoor nog steeds gezien als één van de belangrijkste veldheren in de geschiedenis. De Franse tijd in de Noord-Europese geschiedschrijving valt grotendeels samen met zijn heerschappij. Zijn culturele erfenis blijft tot op heden aanzienlijk -- hetgeen hem tot één van de meest controversiële wereldleiders ooit maakt.

 

Prent van de feestelijke intocht van Napoleon in Amsterdam in 1808, Kennisbank Zilver.nl

Prent van de feestelijke intocht van Lodewijk Napoleon in Amsterdam in 1808, Collectie Het Rijksmuseum

Napoleon aan de wieg van de moderne wereld

Op zijn veroveringspad brengt Napoleon dan ook tal van liberale hervormingen naar de veroverde gebieden. Zijn codex, de Napoleontische Code, beïnvloedt het rechtssysteem van meer dan 70 landen wereldwijd. Volgens historicus Andrew Roberts staat Napoleon zo aan de wieg van de moderne wereld, waarin idealen zoals meritocratie, wetsgelijkheid, religieuze tolerantie, eigendomsrecht en seculier onderwijs centraal staan. Napoleon is de voorman van rationeel en efficiënt lokaal bestuur en een patroon van wetenschap en kunsten. Hij schaft het feodalisme af, drukt landelijk banditisme de kop in en voert de grootste rechtscodificatie door sinds het Romeinse Rijk.

In de lage landen drukt Napoleon zijn stempel via de Bataafse Republiek, het Koninkrijk Holland en, uiteindelijk, de totale annexatie. Daar waar de Bataafse Revolutie nochtans volledig op Franse leest geschoeid is, kent het Franse beleid in de praktijk toch wel wat problemen met de liberale Nederlanders. Wanneer de Bataafse Republiek te democratisch wordt, geeft hij het systeem een autoritair leider. Wanneer ook dat niet werkt, hervormt hij het tot Koninkrijk Holland met aan het hoofd zijn derde broer, koning Louis. Wanneer zelfs Louis te veel aan de Nederlandse belangen denkt, annexeert hij de Nederlanden, die zullen moeten wachten op zijn nederlaag in Leipzig (1813) om weer aan onafhankelijkheid te kunnen denken.

Juwelen rond 1800

De Franse Revolutie van 1789 zorgde in heel Europa voor onrust hierdoor werd de vraag naar chique, dure juwelen gering. Pas toen de rust terugkeerde en Napoleon tot keizer werd gekroond nam de vraag naar luxe juwelen weer toe. Parijs werd weer de modehoofdstad van de wereld. Om te laten zien dat zijn hof het mooiste van Europa was kocht Napoleon de mooiste juwelen voor Joséphine, en zijn tweede vrouw Marie-Louise. De juwelen van de Franse kroon die tijdens de revolutie waren versnipperd werden in ere hersteld en aangevuld. Er ontstond een nieuwe stijl, de empire stijl.

Keizerin Joséphine de eerste vrouw van Napoleon Kennisbank Zilver.nl

Keizerin Joséphine, de eerste echtgenote van Napoleon Bonaparte

Napoleon bemoeide zich in zijn glorietijd zelfs met de mode! In 1804 tijdens de kroning van Napoleon en Joséhine werd de kleding op zijn verzoek ontworpen door Jean-Baptiste Isabey, een bekende schilder De parure met parels, smaragd en diamanten die Joséphine droeg werd gemaakt door de hofjuwelier, Marie-Etienne Nitot et Fils. De keizerin hield van juwelen en bleef tot haar dood in 1814 een trouwe klant van Nitot & Fils. 

De verlovings ring die Napoleon aan Josephine schonk in 1796 Kennisbank Zilver.nl

De verlovingsring die Napoleon Bonaparte aan Josephine gaf in 1796, een zogenaamde Toi et Moi ring.

In 1806 scheiden Napoleon en Joséphine omdat hun huwelijk kinderloos is gebleven. Keizer Napoleon trouwt dan met Maria Louise een aartshertogin van Oostenrijk, de moeder van Napoleons zoon Napoleon II.

De zilverkeuren en goudkeuren tijdens Het Koninkrijk Holland 

Na de Franse bezetting van 1795 werden de Nederlandse gilden in 1798 opgeheven. Deze gilden hadden tot dan toe altijd het keuren en stempelen van goud en zilver verzorgd. Om het merken niet stil te leggen mochten de goudsmidsgilden blijven bestaan zonder hun voorrechten en ook de toelatingseisen werden afgeschaft. 

Tijdens Het Koninkrijk Holland van 1806 tot 1810 werd naar Frans voorbeeld het keuren van goud en zilver nationaal geregeld en aan belasting onderworpen volgens de wet van Lodewijk Napoleon van 11 maart 1807. Alle oude keuren kwamen hiermee te vervallen en er kwamen nieuw keuren. Al het oude zilverwerk zowel binnenlands als buitenlands moest herkeurt worden met een gekroonde O waarvoor betaald moest worden.

Gekroonde O herkeur gebruikt in 1807 kennisbank Zilver.nl  Voorbeeld van zilverkeuren uit Het Koninkrijk Holland Kennisbank Zilver.nl

Gekroonde O               Koninkrijk Holland zilverkeuren reeks

Zilveren en goudkeuren tijdens De Franse Tijd

Tijdens De Franse tijd van 1810 tot en met 1813 veranderden de zilverkeuren en goudkeuren weer. Een opvallend detail is dat alle meestertekens nu in een ruitvorm geplaatst moesten worden, naar Frans voorbeeld, Limburg met ingang van 1798 en de overige plaatsen vanaf 1811. De (Franse) haan stond voor het zilvergehalte.

 Voorbeeld van zilverkeuren uit de Franse Tijd Kennisbank Zilver.nl

Bekijk ook onze:

Zilverkeurendatabase

18e Eeuws zilver

19e Eeuws zilver

Empire zilver