Amethist is een paarsgekleurde variëteit van het mineraal kwarts, ook wel bekend als bergkristal. Deze edelsteen wordt al duizenden jaren gewaardeerd om haar kleur, schoonheid en symboliek en is zeer geliefd in sieraden van zilver en goud.
De naam amethist is afgeleid van het Oudgriekse améthystos, wat letterlijk betekent: “niet dronken”. In de klassieke oudheid geloofde men dat amethist bescherming bood tegen dronkenschap. Bekers werden ingelegd met deze steen, in de overtuiging dat wijn zijn bedwelmende werking zou verliezen.

De kleur van amethist varieert van zacht lavendelpaars tot diep koninklijk violet. Deze paarse tint ontstaat door:
sporen van ijzerionen in het kristalrooster
natuurlijke radioactieve straling tijdens het groeiproces diep in de aarde
Vaak is de kleur niet volledig egaal. Bij veel stenen zijn de randen donkerder dan het centrum. Dit kleurverschil wordt veroorzaakt door de bijzondere kristalstructuur van amethist.
Amethist bezit een zogenoemde tweelingstructuur met lamellen: uiterst fijne laagjes waarin verschillende kristaloriëntaties elkaar afwisselen. Juist op de grensvlakken van deze lamellen bevindt zich de kleurstof, wat de levendige schakeringen verklaart.

Hoewel amethist bekendstaat als paarse edelsteen, bestaan er meerdere kleurvarianten met eigen benamingen:
De bekendste variant, variërend van licht paars tot diep violet.
Intens donkerpaars met soms blauwachtige ondertoon. Zeer geliefd in luxe sieraden.
Geen herkomstbenaming, maar een kwaliteitsaanduiding:
diep paars met rode en blauwe flitsen. Historisch zeer gewaardeerd.
Een zachtere, poederroze tot lichtpaarse tint. Wordt vaak gevonden in Argentinië en Madagaskar en is populair in moderne sieraden.
Licht transparant paars, elegant en verfijnd van uitstraling.
Een natuurlijke combinatie van amethist (paars) en citrien (geel) in één kristal — zeldzaam en zeer decoratief.
Amethist bestaat hoofdzakelijk uit siliciumdioxide (SiO₂) en heeft:
Hardheid: 7 op de schaal van Mohs
Structuur: kristallijn
Duurzaamheid: uitstekend geschikt voor dagelijks gedragen sieraden
Dankzij deze hardheid is amethist bestand tegen krassen en slijtage, mits zorgvuldig gezet.
Door haar rijke kleurenpalet en goede draagbaarheid is amethist al eeuwenlang populair in sieraden.
Cabochon
Gladde, bolle slijpvorm — ideaal om kleurzones en insluitsels zichtbaar te maken.
Facetgeslepen (ovaal, rond, peer, emerald cut)
Vergroot schittering en lichtreflectie.
Tafelgeslepen
Klassiek en symmetrisch, vaak toegepast in antieke sieraden.
Een amethistroos, ook wel amethist geode-roos genoemd, is geen geslepen edelsteen, maar een wonder van de natuur zelf. Het is een natuurlijke doorsnede van een amethistkristal waarin de kristallen zich in concentrische lagen hebben gevormd — als bloemblaadjes van steen. Vandaar de poëtische naam amethistroos.
Elke amethistroos is volledig uniek. Geen twee patronen, kleuren of structuren zijn ooit hetzelfde.
Miljoenen jaren geleden ontstonden in vulkanisch gesteente holtes, zogenoemde geodes. In deze lege ruimtes sijpelde langzaam mineraalrijk water naar binnen. Onder invloed van druk, temperatuur en tijd begonnen kristallen zich laag voor laag af te zetten.
Bij amethist zorgt de aanwezigheid van ijzer, in combinatie met natuurlijke straling in de aarde, voor de kenmerkende paarse kleur. Naarmate de kristallen verder groeiden, ontstonden de prachtige radiale patronen die we vandaag herkennen als een amethistroos.
Wat wij uiteindelijk dragen als sieraad, is dus het resultaat van geologische processen die honderdduizenden tot miljoenen jaren hebben geduurd.
Wanneer een geode wordt doorgeslepen, ontstaat een ronde vorm met kristallen die zich vanuit het midden naar buiten hebben ontwikkeld. Dit geeft het effect van een bloem in volle bloei — met een hart en omliggende “blaadjes” van kristal.
Juist dit natuurlijke patroon maakt amethistrozen zo geliefd in sieraden:
ze zijn nooit perfect symmetrisch
tonen diepte en gelaagdheid
en laten het handschrift van de natuur zien
Een amethistroos is daardoor geen steen die wordt gevormd door de mens, maar een steen die door de mens slechts wordt onthuld.
Vintage zilveren ringen met ovale cabochons
Minimalistische sieraden met kleine facetgeslepen stenen
Gouden sieraden met grote diep-paarse Braziliaanse amethisten
Combinaties met parels, citrien of topaas
Amethist laat zich prachtig combineren met zowel warm goud als koel zilver.
Bekijk onze collectie sieraden bezet met echte Amethyst »

Ooit was amethist zeldzamer dan diamant. Pas na de ontdekking van grote afzettingen werd de steen breder toegankelijk.
Belangrijke vindplaatsen zijn:
Brazilië – beroemde grote geodes met intens paarse kristallen
Uruguay – diep violetkleurige stenen van hoge kwaliteit
Zambia – krachtige, donkere tinten met blauwe ondertoon
Madagaskar & Sri Lanka – lichtere en zachte paarstinten
Duitsland (Idar-Oberstein) – historische slijp- en handelsregio
Canada (Thunder Bay) – soms met roodachtige insluitsels
Verenigde Staten (Arizona) – heldere kristallen met roze gloed
Door de geschiedenis heen kreeg amethist een bijzondere symbolische betekenis:
Oude Grieken: bescherming tegen dronkenschap
Romeinen: symbool van helder denken
Middeleeuwen: gedragen door geestelijken als teken van zuiverheid en wijsheid
Victoriaanse tijd: veel gebruikt in koninklijke juwelen
Vandaag: geliefd vanwege schoonheid, betaalbaarheid en duurzaamheid
Niet voor niets siert amethist nog altijd koninklijke collecties, waaronder die van het Britse hof.
Of je nu valt voor haar diepe paarse gloed, haar rijke geschiedenis of haar symboliek —
amethist behoort zonder twijfel tot de meest geliefde edelstenen ter wereld.
Dankzij haar natuurlijke schoonheid, uitstekende draagbaarheid en tijdloze uitstraling blijft amethist een vaste waarde in sieraden, van antiek tot modern design.
Een stukje natuur, gevormd over miljoenen jaren —
en nog altijd even betoverend. 💜
Lees ook over groen amethist Prasioliet in onze kennisbank
Bekijk ook onze collectie:
Lelune parelsieraden met amethist